Yurt Dışında Lise Okuyan Türk Öğrenciler Türkiye’de Üniversiteye Nasıl Başvurur?

Son yıllarda giderek daha fazla Türk öğrenci, lise eğitimini Kanada, Amerika, İngiltere ve Avrupa’nın farklı ülkelerinde tamamlıyor. Uluslararası bir lise diploması almak öğrenciler için önemli akademik fırsatlar yaratırken, ailelerin aklında sıkça şu sorular oluşuyor:

1. Yurt dışında lise okuyan bir Türk öğrenci Türkiye’de üniversiteye nasıl başvurabilir?

2. Yurtdışında lise okuyan Türk öğrenciler, Türkiye’de uluslararası öğrenci statüsünde başvuru yaparak bu kontenjanla Türkiye’deki üniversitelere yerleşebilir mi?

3. Türkiye’de "Uluslararası Öğrenci" (Yurt Dışı Kontenjanı) statüsünden yararlanabilmek için kaç yıl eğitim almak gerekli?

   
   

Bu yazıda, yurt dışında lise okuyan Türk öğrencilerin Türkiye’de üniversiteye başvuru sürecini, uluslararası öğrenci kategorisinin hangi durumlarda geçerli olduğunu ve hangi uluslararası sınavların kabul edildiğini adım adım inceliyoruz.

Türkiye’de Üniversiteye Giriş Sistemi

Türkiye’de üniversiteye girişin en yaygın yolu YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı)dır. Türkiye’de lise eğitimi alan öğrenciler genellikle üniversitelere bu sınav sonucuna göre yerleşir.

Ancak üniversiteler bunun dışında yurt dışından öğrenci kontenjanı açar. Bu kontenjanlar genellikle şu öğrenciler için geçerlidir:

• Yabancı uyruklu öğrenciler

• Çift uyruklu öğrenciler

• Lise eğitimini yurtdışında tamamlayan T.C. vatandaşları

Bu öğrenciler çoğu zaman YKS’ye girmeden, farklı sınavlar veya uluslararası diplomalar ile Türkiye’deki üniversitelere başvuru yapabilir.

Türk Vatandaşları Uluslararası Öğrenci Kategorisinden Başvurabilir mi?

Evet, bazı durumlarda başvurabilirler. Bu konu Türkiye’de 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve YÖK tarafından yayımlanan “Yurtdışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar” kapsamında düzenlenir.

Kanunda şu ifade yer alır:

İlgili mevzuata bu linkten ulaşabilirsiniz.

Bu düzenleme doğrultusunda, lise eğitimini tamamını yurtdışında tamamlayan öğrenciler belirli şartları sağlamaları halinde Türkiye’deki üniversitelere yurtdışından öğrenci kontenjanı üzerinden başvurabilir.

Lisenin Tamamını Yurt Dışında Okumak Ne Anlama Gelir?

Buradaki kritik nokta lise eğitiminin tamamının yurtdışında tamamlanmış olmasıdır. YÖK değerlendirmesinde ülkenin resmi lise süresi dikkate alınır:

• Bir ülkede resmi lise sistemi 4 yıl ise öğrencinin dört yılın tamamını yurtdışında okumuş olması gerekir.

• Bir ülkede resmi lise sistemi 3 yıl ise öğrencinin üç yılın tamamını o ülkede tamamlaması gerekir.

Lise eğitimi sırasında Türkiye’de geçirilen süreler (uzaktan eğitim veya uzun süreli ayrılışlar) YÖK tarafından incelenmekte ve lisenin tamamının fiziksel olarak yurt dışında okunması şartı aranmaktadır.

YKS Yerine Hangi Sınavlarla Başvuru Yapılabilir?

Yurt dışından öğrenci kabulünde üniversiteler kendi başvuru kriterlerini belirler. Ancak 2023 yılı itibarıyla TR-YÖS (Türkiye Yurt Dışından Öğrenci Kabul Sınavı) merkezi bir sınav olarak devreye alınmıştır.

En sık kabul edilen sınav ve diplomalar şunlardır:

• TR-YÖS: Özellikle devlet üniversitelerine girişte temel kriterdir.

• SAT

• IB Diploma Programı

• AP

• A-Level

Türkiye’de bir vakıf üniversitesi; IB, AP veya SAT puanı ile öğrenci kabul ettiğini ilan ediyorsa, yurt dışında lisenin tamamını bitiren bir öğrenci bu puanlarla başvuru yapabilir. Devlet üniversitelerinde ise genellikle merkezi TR-YÖS puanı öncelikli olarak değerlendirilir.

İki farklı senaryo üzerinden hazırladığımız tabloyla daha açık şekilde ifade edelim.

‘Ortaöğretimin tamamını yurt dışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabul usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir.’

Sonuç olarak; yurtdışında lise okumak, öğrenciler için sadece farklı bir eğitim deneyimi sunmakla kalmaz; aynı zamanda daha geniş üniversite başvuru seçenekleri sağlar.

Bu nedenle öğrencilerin lise planlamasını yaparken, hangi ülkede ve kaç yıl eğitim alacaklarını ve gelecekteki üniversite başvuru stratejilerini dikkate almaları önemlidir. Öğrencilerin ve ailelerin erken dönemde doğru bilgiye ulaşması ve planlama yapması, Türkiye’de üniversiteye geçiş sürecinde büyük avantaj sağlar.